ANKET

Sitemizde En Çok Hangisinin İncelemesini Görmek İstersiniz ?

Dizüstü Bilgisayar - 16 ( 28.07 % )

Ekran Kartı - 10 ( 17.54 % )

RAM - 1 ( 1.75 % )

Intel NUC Mini Bilgisayar - 1 ( 1.75 % )

USB Bellek - 2 ( 3.51 % )

Sadece SSD Yeterli ! - 27 ( 47.37 % )

TÜM ANKETLER

TOPLAM REY : 57

SON TWEETLER

SON YORUMLAR

Samsung 850 Pro 256GB İncelemesi: 3D NAND Devri Başlıyor

Yazar: 07-12-14  13:08

Geçtiğimiz sene bugünlerde SSD endüstrisi bir ilkle tanışmış, pazarın, sayısı bir elin parmağını geçmeyen hem kontrolcü hem de NAND üreticilerinden Samsung ar-ge çalışmaları birkaç yıldır devâm eden TLC NAND tabanlı 840 EVO serîsi katı hâl disklerini sonunda tüketicilerin beğenisine sunmuştu. Kısa zamanda büyük teveccühe mazhâr olan bu serî ile rakiblerinin neredeyse bir sene önüne geçmeyi başaran firma, sâhib olduğu mühendis ordusuyla kapalı kapılar ardında yeni bir ilk için hazırlıklarını aralıksız sürdürmekteydi.

 

Samsung-850-Pro-SSD

 

Gün geçtikçe fizîğin temel sınırlarına git gide yaklaşan teknolojik gelişmelerden pek tabii ki Flash üreticileri de nasîbini almaktaydı. Taleb ve mâliyet eksenine sıkışan îmâlâtçılarının NAND'ı daha verimli kullanabilmek adına devamlı küçülmeye gittikleri üretim teknikleri ile birim başına daha fazla kapasite elde etme arzusu pazarı bu cihetde senelerce şekillendirdi. Fakat gidilen her bir küçülme işlemi zamanla daha fazla zorlaşmakta, ayrıca berâberinde belli bir takım yeni zorlukları da getirmekteydi. NAND'ın gittikçe düşen ölçeklenebilirliği sebebiyle üretim usûllerinde yeni bir anlayış ihtiyâcı şiddetle hissedilir olmuştu. İrisinden ufağına birçok üretici firma mes'eleyi kendi yaklaşım tarzıyla ele alıp nihâî addettiği bir çözüm ile endüstrinin karşısına çıksa da, bunu hacimli üretime döküp pazarın hizmetine sunma husûsuna maalesef kimse değinemiyordu. Tüm mevcud sıkıntıları ortadan kaldırabilecek vasıflarda yeni bir teknoloji masa başında îcâd edilmiş olsa bile, onu en erken ve intizamlı bir şekilde kullanıcılara arz etme ap ayrı bir müşküldü.

 

İş bu hengâmda NAND üreticilerinin her biri kendi laboratuvarında pür dikkât çalışırken kullanıcılar arasında hâsıl olan meraklı bekleyiş Samsung'un duyurusuyla yerini heyecâna bıraktı. Çünkü firma Flash kitabında yeni bir sayfayı teşkîl eden 3D NAND, kendi tâbirleriyle V-NAND teknolojisini tüketiciler îndinde hazır hâle getirerek endüstride yine bir ilke imzâ attı: Samsung 850 Pro - 3D NAND Dönemi Başlıyor

 

Günümüz mûtad ( alışılagelmiş ) iki boyutlu NAND'larından farklı olarak hücrelerin üçüncü bir boyutta da dizilmesi mânâsına gelen 3D NAND teknolojisi yapı îtibâriyle pek çok îzah gerektiren yeniliklerle taşımakta. Samsung'un burada şöyle bir teşbihi mevcud: Geleneksel 2D NAND'larda peş peşe dizilerek daha fazla alanı işgâl eden hücreler müstakil evleri andırıyorken 3D NAND'da ise birbirinden ayrı evler yerine yüksek tek bir plâza dikilerek yerden tasarruf sağlanıyor. Ki bu yerinde ve hoş bir benzetme. Ki bir NAND belleğin kalitesini nanometre, gbit ve die gibi unsurlar üzerinden ölçerken katman - tabaka mefhumlarını da lûgâtlerimize eklemenin zamânı artık geldi.  Konunun detaylarını incelememizin ileriki sayfalarında müstakil şekilde ele alacağız. Şimdi evvelâ 850 Pro serînin kâğıt üzerinde nasıl göründüğüne bakalım.

 

Samsung-850-Pro-Teknik-Tablo

Tablodaki değerler bol keseden. V-NAND'lar yazma performansında iyi iş çıkarmışa benziyor. Serînin en küçüğünü teşkîl eden 128GB'lik modelin yazmasında dâhi 470MB sıralı, 90K da rastgele IOPS sunulmuş. Bunlar, aynı kapasitede gelen düz MLC tabanlı diğer rakib SSD'lere nazâran iyi rakamlar. Boşta güç tüketimi, 150TB olan yazma ömrü ve 10 sene garanti de yine dikkâte şâyan. Bunlara da ileride değineceğiz.

 

Samsung 850 Pro'nun kasa tasarımı selefi 840 Pro ile neredeyse birebir aynı. Yegâne fark yeni serîdeki sembol rengin turuncudan kiremit kırmızısına dönmüş olması. Kasanın hammaddesi yine hafif ve ince bir metâlden müteşekkil. Köşelerine elmasla kesim havası verilmiş. Arka yüzde tekden çok vidalı yapıya geçiş yapılmış. Şunu da ekleyelim ki yeni vidalar torqx ( 6 köşeli ) türünden olmakla berâber eğer birebir tornavida ile denenmiyorsa açmak maalesef çok meşakkâtli bir uğraş hâline dönüşüyor. Biz takrîben bir saât kadar uğraşlar ardından yalama yapan vidaları çıkarabildik. Bu arada, elimizdeki modelin toplam kasa ağırlının 49 gram civârı olduğunu belirtelim.

 

Samsung-850-Pro-256GB-PCB

 

Numûnemizin içini açınca küçük bir devre kartının bize bakmakta olduğunu farkediyoruz. Diğer katı hâl disklerinden alışık olmadığımız büyüklükte bir kontrolcü yongası hemen ortada öylece duruyor. Üç adet ARM Cortex çekirdeği üzerine binâ edilen bu denetleyici 840 EVO serîsinde kullanılanılanın aynısı, nâm-ı diğer MEX. Bu da demek oluyor ki Samsung bu kontrolcüyü henüz daha geliştirirken 3D NAND'lara uygunluk arz edecek şekilde tasarlamış. Yonganın çalışma frekansı 840 EVO'daki gibi 400 Mhz mi yoksa biraz daha fazla mıdır bilemiyoruz. Lâkin yeni bir firmware yazıldığı muhakkak. Aksi hâlde V-NAND'in nîmetlerinden yeterince faydalanmak mümkün olmazdı.

 

Kontrolcüye muhtelif büyüklüklerdeki LPDDR2 ( Low Power ) tampon bellek eşlik ediyor. Modeline göre 256MB ve 1GB arasında değişen bu DRAM yongaların 1066 Mhz'de çalışıyor olması kuvvetli ihtimâl. Serî numarası K4P4G324EQ-FGC2 şeklinde.

 

Elimizdeki 256GB model toplamda 4 adet NAND paketiyle gelmekte. Hatırlayacağınız üzere evvelde incelediğimiz aynı kapasitedeki 840 Pro'da bu rakam sekiz idi. Bilindiği üzere Samsung'un ilk çıkardığı V-NAND'lar 24 katmandan oluşmaktaydı. 850 Pro'da kullanılanlar ise firmanın ikinci nesli teşkîl eden 32 katmanlı yongaları. V-NAND'ların üretim teknikleri de 40nm'a gerilemiş durumda. Burada bir gariblik var, değil mi :) ? Bugüne kadar devamlı küçülen üretim teknikleri bu sefer büyümüş durumda. İki boyutlu dizimde hücreler dâimâ yan yana yerleştirildiğinden nanometrî sahada ne kadar aşağıya inilirse die ( zar ) başına sığdırılan hücre sayısı artmaktaydı. Fakat 3D NAND'larda hücre dizimine kazandırılan üçüncü bir boyut ile artık yukarıya da çıkılmaya başlandığı için nanometrî tekniklerde sınırları zorlama mecbûriyeti, hâliyle de her yeni bir geçiş vetîresiyle gelen ağır zahmet ve külfetten de sıyrılınmış olunuyor. Ki bu da her üreticinin iştahını kabartan bir mevzû. Fakat demirin dilinden ateş anlar misâli, Flash da ancak bu teknolojiye sâhib olanın elinde o kıvâma geliyor.

 

Samsung-850-Pro-256GB-Controller

 

İkinci nesil V-NAND'lardaki bir başka husus da günümüz mutâd NAND'larında 64Gbit ve 128Gbit şeklinde gelen zar yoğunluğunun terkedilmiş olması. 850 Pro ile birlikte Samsung artık 86Gbit'e dönmüş durumda. Bunun altındaki sebeb de yine V-NAND'ın üçüncü boyut mantığında yatıyor. Mâlûmâneniz Gbit değeri yükseldikçe NAND'ların yazma ve erişim performansı da paralel şekilde düşmekteydi. 3D NAND'larla berâber nanometrî üretim tekniklerinde mutlak küçülme mecbûriyeti ortadan kalkınca Samsung da mevcud durumu bu cihetde değerlendirmeye çalışmış. Önü her ne kadar açık olsa da, tüketiciler için hazırladığı bir serîde yüksek Gbit değerlerine çıkarak 2 ya da 4TB kapasiteli diskler îmâl etmenin kabûl edeceğiniz üzere pek bir mânâsı olmazdı. Hâlbuki bu tür bir hamle enterprise sahasında mâkûldür. Ki öğrendiğimiz kadarıyla Samsung'un plânları da bu şekildedir.

 

NAND-Dayanıklılık-Mukayese-Tablosu

 

Samsung V-NAND'ların dayanıklılığı da dikkât çeken bir diğer nokta. Bugüne kadarki son kullanıcı SSD'lerinde bu husus üzerine pek rakam zikretmemiş olan firma geleneği bu sefer bozmuş. 850 Pro'nun her dört kapasite seçeneği için de 150TB yazma ömrü vaâd eden Samsung, bu hareketle yeni serîde selef 840 Pro'nun 72TB olan yazma ömrünü ikiye katlamış. Ki kâğıt üzerinden bakıldığında 850 Pro, diğer firmaların tepe seviye çözümlerini de geride bırakmakta.

 

Burada şöyle bir parantez açalım; her ne kadar firmaların kendilerinden sâdır olsa da bu değerlerin tedbîren ifâde edildiği bir gerçektir. Çünkü JEDEC kâideleri gereği hemen her üretici hazırladığı katı hâl diskinin asgarî yazma ömrünü belirtmek mecbûriyetindedir. Write amplification ve ECC gibi dinamik unsurların varlığından ötürü üreticiler, NAND'ların toplam yazma ömrü konusunda, diskin performans değerlerini duyurdukları kadar rahat kelâm edemezler. Çünkü kesin rakamı kendileri de kestirememekte, ancak yakın bir sayı söyleyebilmektedirler. İhtiyat gereği de bu değeri diskin sağlayabildiği asgarî yazma ömrü şeklinde beyân ederler. Tüm bu bilgiler ertesinde şunu da eklemek isterim ki Samsung, yazma testine tâbii tuttuğu 128GB'lik bir numûnenin hâlihazırda 8PB'yi ( Sekiz bin TeraByte ) devirdiğini ve ölçümlerin hâlâ devâm ettiğini belirtmiş. Bu da demek oluyor ki 850 Pro serîsi bu noktada enterprise sınıfı diskler kadar iyi tablo çizebiliyor. Diğer bir ifâdeyle, normal bir kullanımda 850 Pro'nun NAND'larını tüketmek bir insan ömrüne eşdeğer müddete tekâbül ediyor.

 

Samsung-850-Pro-256GB-VNAND

 

Samsung'un 850 Pro için tahsis ettiği tam over-provisioning miktârı hakkında bir bilgi bulmak zor. Alışık olmadığımız 86Gbit olan die yoğunluğundan ötürü rakamların dili epey karışmış durumda. Samsung tarafından da bu noktada edilen net bir beyan yok. Tahmînimiz op'nin %6 - 7 kadar olduğu yönünde. Performans tutarlılığı test netîcelerini şimdiden merâk etmeye başlıyoruz.

 

Serînin boştaki güç tüketimi çok iyi. DevSleep teknolojisi yanında Samsung'un husûsî uyarlamaları kendini göstermiş. Lâkin katı hâl diskleri umûmiyetle yazma esnâsında daha fazla güç çeker. 850 Pro'da ise iş biraz tersine dönmüş. Yazmada 3W iken okumada 3.3W harcanmakta.

 

Misâfirimizin kullanıcılara sunduğu şifreleme seçenekleri epey zengin. Güçlü katı hâl disklerinde görmeye başladığımız AES-256 yanında TCG Opal 2.0 ve eDrive destekli IEEE-1667 motoruna da yer verilmekte. Ki bunların tümü ihtiyaç duyanlar için değerli araçlar.

 

 

Girizgâh
  • Halil Mutlu

    Merhaba, SSD ler ilgili bir şey araştırıyorum ancak kesin ve net bir bilgi bulamadım. Konu 850 Pro ile Server da RAID5 yapıp canlı sistemde kullanmak. Ancak bu ssd nin RAID yapısı için uygun olup olmadığı hakkında kesin bir bilgi yok. 850 Pro yerine farklı marka model de olabilir. Tavisye bilginize ihtiyacım var. Yardımcı olabilir misiniz ?

  • Merhabalar Onokumus,

    Sizin de ifâde ettiğiniz üzere Windows ve Linux temel yapıları itibâriyle müferit muhteviyatlar taşımakta. Hâliyle veriye erişim ve onu işleme teknikleri de yer yer farklılık göstermekte.

    Linux’a yabancı olduğum için maalesef inceliklerini bilmekten de uzağım. Lâkin, Phoronix isimli site editör Michael, incelemelerini daimâ Linux sistemler üzerinde gerçekleştirmedir. Sitesinde 850 EVO performans testleri de mevcuddur:

    http://www.phoronix.com/scan.php?page=article&item=samsung-850-evo&num=2

    Linkteki sonuçlara kabaca baktığımızda günlük kullanımda ( tabii eğer yanılmıyorsam, çünkü Linux OS’in en çok hangi dosya parçacıklarını sevdiğini bilemiyorum ) 850 EVO, rakiplerinden bâriz önde seyretmiş. İşlenen dosya sayısı ( her biri 1MB ) binleri geçtiğinde de yine çoğu rakibinden daha iyi tablo çizsede SandForce tabanlı bir disk karşısında ezilmiş.

    Kesin olmamakla birlikte SandForce diskler Linux üzerindeyken belli noktalarda sıçrama yapıyor denilebilir.

    850 Pro ile 850 EVO arasında tercih gelirsek. Şahsen EVO’yu alırdım. Pro modeli şu anda alınabilecek en güçlü SATA tabanlı SSD’dir. Lâkin EVO ile arasında 160 lira kadar ( 250 / 256GB modeller için ) fark oynuyor ki, normal bir ev kullanıcısı için o kadar farkın getireceği bir performans artısı yok.

    Selâmlar ile :)

  • onokumus

    Merhabalar.
    Sitenizi uzun bir aradan sonra tekrar ziyaret etmekteyim. Sebebi malum, SSD almak. Aklımda bu modelin 256GB olanını almak var. Fakat ben bir Linux, özellikle Arch Linux kullanıcısıyım. Aldıktan sonra bir şekilde kurup çalıştırabileceğimi düşünüyorum. Esas problem seçmede. Sizin başka bir incelemenizdeki 850 EVO modeli de aklıma yatıyor. Fakat tam karar verebilmiş değilim henüz. Bu arada norebook ‘umda Core i7 3612QM işlemci, 4 GB bellek var. Sizin incelemelerinizde de olduğu gibi çoğu testler windows ortamında yapılmakta. Bendeniz yedeğinde windows olsa da %95 Linux kullanan biriyim. Sizin tavsiyenize ihtiyacım var. Siz ne önerirsiniz?

    Selamlar.

  • atillabaysal

    cevabınız için candan teşekkürler..

  • Merhabalar Atilla,

    Teveccühünüz. Daha güzellerini yapmak nasib olur inşeAllah.

    Evvela şunu üzülerek söylemem gerekiyor ki Nvidia yongasetli anakartların depolama arayüzleri ile arası pek iyi olmayabiliyor.

    Kullanmakta olduğunuz model de SATA II olup ifâde ettiğiniz üzere AHCI mod ihtivâ etmiyor.

    Bu anakart için AHCI mod yazan bazı yazılımların çalışmaları mevcud. Fakat bu tür üçüncü parti modların da kartı bozabileceği söylenmekte.

    İşletim sistemi IDE üzerine kurulunca SSD yine çalışacak, lâkin hem SATA II hem de IDE olmasından ötürü testlerde performans, vaad edilenden takriben %60 – 70 eksik çıkacaktır. RAID seçilirse IDE’den azıcık daha iyi sonuçlar verir.

    Ve bu vaziyette dâhi sisteminiz HDD’den çok daha iyi çalışacaktır.

    Fakat, şahsî fikrimdir, eski anakartlara pek güven olmaz diye düşünüyorum. Çünkü bazen garip bir şekilde SSD’yi geç tanıyıp boot süresini 1 buçuk dakika daha uzattıkları vâkidir.

    Yâni kesin birşey söylemek maalesef zordur.
    Lâkin kısmetinizi denemek isterseniz Pro yerine, yaklaşık 200 lira daha ucuz olan 850 EVO serisini tercih edebilirsiniz. Günlük kullanım için performansı Pro’dan farksızdır.

    Selâmlar ile :)

  • atillabaysal

    Hocam Merhaba,

    2 haftadır yazılarınızı okuyorum.Herşeyi dört dörtlük anlatmışsınız.Elleriniz dert görmesin.
    Bende nacizane bir soru yöneltmek isterim..
    Benim anakart Asrock
    N68-GS3 UCC ve biosda ahci mod kesinlikle yok.En yeni Bios sürümü mevcut..Sadece İDE ve RAİD modu var.Bu modelin 256 GB olanını almak isterim.Sizin önerileriniz dahilinde hareket edeceğim.

    Saygılar…
    Kolay gelsin..

  • fatih c.

    Değerli bilgilerinizle bizlere yardımcı olduğunuz için teşekkür ederim.

  • Merhabalar Fatih,

    Teveccühünüz, daha güzellerini hazırlamak nasib olur inşeAllah.

    Günümüz SSD’lerinin hemen hepsinde kapasite arttıkça performansın da daha yüksek çıkması gibi bir durum var. Gördüğüm kadarıyla 850 EVO’larda bu durum biraz daha fazla. 250GB’den aşağıya düşmemek şartıyla 850 EVO, SandForce tabanlı gelen HyperX 3K ve Force LS’e tercih edilebilir.

    Biraz daha yazmak isterdim lâkin kısmetse birkaç haftaya yayımlanacak olan incelememize saklamak isterim :)

    Selâmlar ile.

  • fatih c.

    Selam.

    Çok güzel bir inceleme. İncelemeleriniz ders niteliğinde, vallahi hayran kaldım.

    Benim bir sorum olacak. Samsung’un ön plana çıkardığı bu yeni NAND’lar, Evo serisini Kingston’un HyperX 3K veya Corsair’in LS serisinin önüne geçirecekmi. ?

    Bende 240-250 GB SSD almak üzereyim ve tercihimi teknik detaylara göre yapmak istiyorum. Test sonuçlarından ziyade pratikte iyi ve uzun ömürlü olacak bir seçim yapmak istiyorum.

    Teşekkürler, kolay gelsin.

  • ahmet

    abi türkçe yazsanıza tevecühe mazhar falan nedir bişey anlamıyorum

  • Recep Kurt

    İlk yorum da benden olsun. İnceleme için teşekkür ederim. Gerçekten bütün ayrıntısına kadar güzel bir inceleme olmuş.Özellikle v-nandlar hakkındaki ayrınyılı bilgi gerçekten bizleri ziyadesiyle memnun etmiş durumda. İlk fırsatta 256 GB almayı düşünüyorum.